Naturalis mag in ruil voor ruim 1,5 miljoen toch verbouwen

37

Naturalis heeft een schikking bereikt met architect Fons Verheijen en mag daardoor toch het oude museumgebouw gaan verbouwen. Daarmee is een eind gekomen aan een langlopend juridisch geschil. De overeenkomst gaat het museum wel meer dan 1,5 miljoen euro kosten.

In de overeenkomst staat dat de architect ermee akkoord gaat dat Naturalis de voorgenomen verbouwingsplannen volgens plan kan doorzetten. In ruil daarvoor zal Naturalis een bedrag van 1,5 miljoen euro overmaken aan een nog op te richten ideële stichting die tot doel heeft het bevorderen van (wetenschappelijk) onderzoek binnen de architectuur in brede zin. Daarnaast ontvangt Verheijen een kosten- en schadevergoeding. Ook zal  Naturalis gedurende ten minste tien jaar het oude museum virtueel laten zien.

Op verzoek van Verheijen is afgesproken dat van het nieuwe Naturalis-complex alleen nog de markante collectietoren aan hem zal worden toegeschreven.

Gezamenlijke verklaring van Naturalis en Verheijen

Tussen Stichting Naturalis Biodiversity Center (Naturalis) en de heer Fons Verheijen, architect, is een schikking bereikt ter beëindiging van het tussen hen lopende geschil over de verbouwing van het Naturalisgebouw. Onderdeel van deze schikking is dat zij dit persbericht gezamenlijk naar buiten brengen.

De heer Verheijen is de architect van het door Naturalis geëxploiteerde Naturalisgebouw. Naturalis is voornemens dit gebouw ingrijpend te laten verbouwen en daarnaast nieuwbouw te plaatsen, een en ander op basis van een door Neutelings Riedijk Architecten B.V. ontworpen plan.

De heer Verheijen heeft vanaf het moment van kennisneming van de bedoelde plannen aan Naturalis laten weten dat Naturalis met uitvoering van deze plannen inbreuk zou maken op zijn auteursrechten, dat hij zich hiertegen zou verzetten en dat hij niet geïnteresseerd was in financiële compensatie in ruil voor het accepteren van deze inbreuk op zijn rechten.

Zodra de heer Verheijen kennisnam van het definitieve ontwerp voor de verbouwing van het Naturalisgebouw, is hij een rechtszaak begonnen bij de rechtbank Den Haag, waarin hij onder meer heeft gevorderd dat Naturalis verboden wordt uitvoering te geven aan de voorgenomen verbouwing van het Naturalisgebouw.

Naturalis heeft er toentertijd voor gekozen de voorgenomen verbouwing van het Naturalisgebouw voort te zetten. In dat laatste kader heeft Naturalis onder meer in de zomer van 2016 het museum gesloten voor het publiek en heeft zij een aannemer, J.P. van Eesteren B.V., gecontracteerd. Daarmee aanvaardde Naturalis, ondanks destijds genomen maatregelen, belangenafwegingen en verkenningen ten behoeve van de nieuwbouw, het risico dat zij in een vergevorderd stadium van de voorbereiding geconfronteerd zou worden met een rechterlijk verbod op uitvoering van de betreffende plannen. In de rechtszaak heeft de rechtbank bij vonnis van 25 januari 2017 geoordeeld dat Naturalis bij uitvoering van de bedoelde plannen voor verbouwing van het Naturalisgebouw inbreuk maakt op de auteursrechten van de heer Verheijen. De rechtbank wenste echter eerst nader geïnformeerd te worden alvorens te beslissen over de door de heer Verheijen ingestelde verbodsvordering.

In vervolg op het bedoelde vonnis heeft Naturalis gesteld dat toewijzing van het verbod tot tientallen miljoenen Euro’s schade, ten minste viereneenhalf jaar vertraging voor de opening van het museum en grote gevolgen voor de werkgelegenheid bij Naturalis zal leiden en voorts tot substantiële schade zal
leiden bij door Naturalis ingeschakelde derden.

Omdat de heer Verheijen wilde voorkomen dat de handhaving van zijn rechten de door Naturalis geschetste gevolgen zou hebben, is hij ermee akkoord gegaan dat Naturalis de voorgenomen verbouwingsplannen alsnog zal doorzetten. In ruil voor deze tegemoetkoming is een reeks maatregelen overeengekomen die onder meer tot doel hebben ervoor te zorgen dat deze schikking niet als beloning voor het door Naturalis gevoerde beleid kan worden ervaren. Om die reden zal Naturalis een bedrag van €1,5 miljoen overmaken aan een nog door Verheijen op te richten ideële stichting die tot doel heeft het bevorderen van wetenschappelijk onderzoek en van architectuur in brede zin. Deze gelden zullen niet ten goede komen aan de heer Verheijen. Wel zullen de door de heer Verheijen gemaakte advocatenkosten en andere kosten door Naturalis worden voldaan en hij zal een tegemoetkoming ontvangen in de door hem geleden schade.

Naturalis zal gedurende ten minste tien jaar een virtueel museum beschikbaar stellen waarin het gehele interieur van het voormalige museum in het door de heer Verheijen ontworpen Naturalisgebouw raadpleegbaar zal zijn. Naturalis heeft de heer Verheijen excuses aangeboden voor de wijze waarop zij deze kwestie heeft behandeld.

De heer Verheijen wenst dat alleen nog de van het Naturalisgebouw onderdeel uitmakende toren aan hem zal worden toegeschreven. Na verbouwing beschouwt hij de rest van het Naturalisgebouw niet langer als zijn werk.

Buiten dit bericht zullen de heer Verheijen en Naturalis (behoudens in het geval van elkaars toestemming) geen uitspraken doen over de inhoud van de overeenkomst of over het geschil dat hen verdeeld heeft gehouden.

 

Delen

37 reacties

      • Een stichting die tot doel heeft het bevorderen van wetenschappelijk onderwijs en van architectuur in brede zin.

    • Wim Honsbeek

      er staat dit en dat hen niet aan hem ten goede komt maar hij richt wel die stichting op ja tuurlijk

      Om die reden zal Naturalis een bedrag van €1,5 miljoen overmaken aan een nog door Verheijen op te richten ideële stichting die tot doel heeft het bevorderen van wetenschappelijk onderzoek en van architectuur in brede zin.

    • Eric van 't Groenewout op

      Wat een schandalige reactie. U bent duidelijk niet op de hoogte van de voorgeschiedenis, u weet niets van het auteursrecht, maar ondanks alle onkunde laat u zich hier ten onrechte wel heel erg grievend uit jegens iemand die door de rechter op overtuigende wijze in het gelijk is gesteld. Leest u die uitspraak eens rustig door. Naturalis werd de oren gewassen.
      Ook de overeengekomen schikking is alleszins redelijk. Als het de architect primair om geld was te doen, had hij niet om een bijdrage in een ideële stichting gevraagd, maar om een veel hogere persoonlijke uitbetaling. Daarvan is geen sprake.
      Ook de reactie van Laura Shane is onjuist: “Die stichting is van hem dus krijgt hij het toch”.
      In de eerste plaats is die stichting nog niet eens opgericht, in de tweede plaats gaat het om een ideële stichting (zonder winstoogmerk) en in de derde plaats zijn betalingen aan een stichting per definitie geen betalingen aan een particulier. Dus nee, hij krijgt het helemaal niet op zijn eigen rekening en hij mag het ook niet aanwenden voor persoonlijk gebruik. Elke uitgave van deze stichting moet conform wettelijke verplichtingen geschieden.
      Waarom zoveel negatieve reacties t.a.v. een vakbekwame architect die voor zijn ontwerp is opgekomen en uiteindelijk een sympathieke schikking met Naturalis is overeengekomen waar uiteindelijk vooral de samenleving beter van wordt?

  1. Die architect stapt voor een zak geld wel heel erg makkelijk van zijn principes af. Maar snel de rechten van architecten aanpassen zodat dit in de toekomst niet meer nodig is.

    • Marja Verhoogt

      Is toch schandalig dat een rechter er mee in mee gaat. Het is gvd 20 jaar geleden gebouwd. De arrogantie van een architect gatverdamme ze kosten al handen vol geld

      • Eric van 't Groenewout op

        Nee, dat is het niet. Een rechter moet zich aan de feiten en vooral … aan de wet houden.
        “Architecten hebben, net als alle andere makers, zogenaamde persoonlijkheidsrechten. Deze rechten behoudt de architect zelfs als hij zijn exploitatierechten aan een ander heeft overgedragen. Ontwerpen mogen niet zomaar veranderd worden en de architect heeft in beginsel het recht zich te verzetten tegen aantasting of verminking van zijn werk. Het zou wel wat ver voeren als een architect op grond van zijn persoonlijkheidsrechten altijd de verbouwing of sloop van een door hem ontworpen gebouw zou kunnen tegenhouden. Dat kan immers indruisen tegen de belangen van de eigenaar of gebruiker van het gebouw. Anderzijds moet de eigenaar rekening houden met het belang van de architect en diens reputatie bij de instandhouding van het gebouw. Daarom dient de eigenaar voor verbouwing of sloop eerst met de architect te overleggen. Als zij het onderling niet eens kunnen worden, kunnen zij het geschil voorleggen aan de civiele rechter, die de belangen van beide partijen tegen elkaar zal afwegen.”
        Waarom u zo nodig “gvd” hanteert, weet ik niet. Het is geen arrogantie van een architect, het is zoals Frits2017 het schrijft: “Bij veel reaguurders kun je zien dat ze in het tijdperk van de asociale media niet meer gewend zijn aan een uitvoerige tekst en uitleg en dat ze liever snel en boos reaguren zonder kennis van de feiten en begrip wat er aan de hand is. Liever wijzen ze onmiddellijk en schuimbekkend een zonderbok aan. Wie graag een schuldige wil noemen moet echter bij de directie van Naturalis zijn, die voorbarig handelde en te snel wilde verbouwen en uitbreiden, niet bij architect Verheijen. Verheijen heeft correct gehandeld, heeft de kwestie voorgelegd aan de rechter, die hem gelijk gaf, en was uiteindelijk tot een compromis bereid.”
        Als het hier om een muziekcompositie was gegaan, die ingrijpend was gearrangeerd zonder toestemming van de componist, of een foto van een fotograaf die zonder toestemming zou worden gefotoshopt: de artistiek schepper staat in zijn/haar recht om dat tegen te gaan.
        Wat een hoop domme reacties. Zie ook Ferry Schellingerhout. De architect heeft hier niets verdiend. Japio begrijpt niet dat de architect niet van zijn principes is afgestapt, maar er juist voor is opgekomen.
        De reactie van Hans Ramselaar: “Dat geld hadden we ook kunnen besteden aan iets wat we allemaal willen.”Oh ja, had Ramselaar zomaar anderhalf miljoen geld uit de Naturalisbegroting kunnen besteden aan iets wat we allemaal willen, en wat zou dat zijn geweest? En de volgende regel slaat qua wartaal veel wat er al wordt beweerd: “Dit had eenvoudig te voorkomen geweest door deelname aan de aanbesteding voorwaardelijk te maken. Verheijen had zijn rechten zo opgegeven om aan de aanbesteding mee te kunnen doen.” Dat zou geen openbare aanbesteding zijn, maar chantage, en chantage is terecht verboden.
        De heer Verheijen heeft aan de aanbesteding meegedaan, maar dat impliceert niet dat er rechten worden opgegeven. Er was hier helemaal niets ‘eenvoudig te voorkomen geweest’, tenzij Naturalis het unieke ontwerp overeind had gehouden. Dáár ligt het probleem, niet bij de architect die opkomt voor zijn creatie en daarbij het recht aan zijn zijde heeft.
        Ik ben het trouwens niet eens met Frits2017 dat de directeur van Naturalis beter op zoek kan gaan naar een andere baan. Hij is zeer succesvol geweest, heeft enorme verdiensten, en dat het hier een keer misgaat is betreurenswaardig, maar m.i. geen reden om hem direct van zijn functie te willen verjagen. In de afgelopen jaren is er een enorme stijging van het aantal bezoekers geweest. 2015 was een topjaar met 340.000 bezoekers, en in 2016 waren het er meer dan 400.000. Dan die je iets heel erg goed.
        Wel fijn dat de webmaster een aantal zeer kwetsende, ordinaire scheldpartijen heeft verwijderd. Ik adviseer iedereen om de goed gemotiveerde uitspraak van de rechter in alle rust aandachtig door te lezen i.p.v. hier met al die verbale guillotines aan te zetten.

        • albert simonis op

          Respect Ev’tW, voor het geduld dat je hebt met al die schreeuwers en de zorgvuldigheid van je uitleg.
          Of Verheijen zelf ook heeft meegedaan aan de inschrijving voor de architectenselectie weet ik niet zo zeker meer na het opiniestuk (in het LD van 11 maart) van Kees van der Hoeven. Overigens maakt dat voor jouw betoog vrijwel geen verschil.
          En of Van Huis nou de oorzaak is van al dat museumbezoek, ik denk eerder Trix en Freek Vonk.

  2. Ton Duijndam op

    Pluim voor zowel architect als toch ook Naturalis. Van een situatie met eerder alleen verliezers is hier toch een maatschappelijke win-win van gemaakt.

    Naturalis hoeft niet langer op botte (d)ramkoers en architect krijgt de terechte erkenning voor zijn eerder werk. Vergoeding gemaakte (juridische) kosten is een normale afspraak en zeker geen afkoopsom. De stichting is een mooi cadeau aan samenleving en levert architect persoonlijk verder niets op.

    • Hans Ranselaar op

      Nou ja Ton, dan vergeet je wel dat er 1,5 miljoen gemeenschapsgeld besteed gaat worden zoals een architect dat wil. Dat geld hadden we ook kunnen besteden aan iets wat we allemaal willen.
      De prijs voor mismanagement wordt door ons betaald en niet door de schuldige(n). Dit had eenvoudig te voorkomen geweest door deelname aan de aanbesteding voorwaardelijk te maken. Verheijen had zijn rechten zo opgegeven om aan de aanbesteding mee te kunnen doen.

      • Ton Duijndam op

        Hoi Hans, (verplicht) afzien auteursrecht als onderdeel voorwaardelijke aanbesteding is oneigelijk en disproportioneel. Gaat m niet worden. Ben het wel met je eens dat opdrachtgever bewust onbekwaam heeft gehandeld.

  3. Wim Honsbeek

    ha ha zei ik destijds al he gaat weer om geld zei ik al voordat die rechtszaak kwam tis gewoon een vies smerig onderkruipsel die architect

    • Eric van 't Groenewout op

      Uw taalgebruik is zeer beneden de gangbare omgangsvormen. U heeft het ook nog eens mis. De rechter heeft zich overduidelijk uitgesproken en de architect in het gelijk gesteld. De wetgeving is duidelijk en komt erop neer: “Architecten hebben, net als alle andere makers, zogenaamde persoonlijkheidsrechten. Deze rechten behoudt de architect zelfs als hij zijn exploitatierechten aan een ander heeft overgedragen. Ontwerpen mogen niet zomaar veranderd worden en de architect heeft in beginsel het recht zich te verzetten tegen aantasting of verminking van zijn werk. Het zou wel wat ver voeren als een architect op grond van zijn persoonlijkheidsrechten altijd de verbouwing of sloop van een door hem ontworpen gebouw zou kunnen tegenhouden. Dat kan immers indruisen tegen de belangen van de eigenaar of gebruiker van het gebouw. Anderzijds moet de eigenaar rekening houden met het belang van de architect en diens reputatie bij de instandhouding van het gebouw. Daarom dient de eigenaar voor verbouwing of sloop eerst met de architect te overleggen. Als zij het onderling niet eens kunnen worden, kunnen zij het geschil voorleggen aan de civiele rechter, die de belangen van beide partijen tegen elkaar zal afwegen.”
      Ook de onzin van Ramselaar is stuitend: “Verheijen had zijn rechten zo opgegeven om aan de aanbesteding mee te kunnen doen.”
      De heer Verheijen heeft aan de aanbesteding meegedaan. En meedoen aan een aanbesteding impliceert niet dat je je rechten opgeeft.

  4. Eens met Eric. Bij veel reaguurders kun je goed zien dat ze in het tijdperk van de asociale media niet meer gewend zijn aan een uitvoerige tekst en uitleg en liever snel en boos reaguren zonder kennis van de feiten en begrip wat er precies aan de hand is. Onmiddellijk schuimbekkend een zonderbok aanwijzen doen ze wel graag. Wie graag een schuldige wil aanwijzen moet echter bij de directie van Naturalis zijn, die voorbarig handelde en te snel wilde verbouwen en uitbreiden, niet bij architect Verheijen. Verheijen heeft correct gehandeld, heeft de kwestie voorgelegd aan de rechter, die hem gelijk gaf, en was uiteindelijk tot een compromis bereid. Dat hij dit laatste niet gratis, of zonder sanctie voor Naturalis, wilde doen is begrijpelijk en valt hem niet te verwijten en dat hij het overeengekomen bedrag ten goede laat komen aan die stichting siert hem.
    De directeur van Naturalis kan beter een andere baan gaan zoeken, zonder verantwoordelijkheid voor publiek geld en zonder vergaande bevoegdheden.

  5. Een Leids burger op

    Je kunt je natuurlijk wel afvragen waarom de directie van Naturalis nu pas en niet eerder met een schikkingsvoorstel is gekomen aan de heer Verheijen en er blijkbaar eerst een kort geding aan te pas moest komen. …….
    Blijkbaar beseft Naturalis nu opeens wel dat ze niet tekeer kan gaan als een T-Rex in een naturalisporceleinkast.

  6. Bij veel reaguurders kun je zien dat ze in het tijdperk van de asociale media niet meer gewend zijn aan een uitvoerige tekst en uitleg en dat ze liever snel en boos reaguren zonder kennis van de feiten en begrip wat er aan de hand is. Liever wijzen ze onmiddellijk en schuimbekkend een zonderbok aan. Wie graag een schuldige wil noemen moet echter bij de directie van Naturalis zijn, die voorbarig handelde en te snel wilde verbouwen en uitbreiden, niet bij architect Verheijen. Verheijen heeft correct gehandeld, heeft de kwestie voorgelegd aan de rechter, die hem gelijk gaf, en was uiteindelijk tot een compromis bereid. Dat hij dit laatste niet gratis, of zonder sanctie voor Naturalis, wilde doen is begrijpelijk en valt hem niet te verwijten en dat hij het overeengekomen bedrag ten goede laat komen aan die stichting siert hem.
    De directeur van Naturalis kan waarschijnlijk beter op zoek gaan naar een andere baan, zonder verantwoordelijkheid voor publiek geld en zonder vergaande bevoegdheden.

  7. Deze man mag voor mij zo het kabinet in.
    Ook weer een mooi heerschap er bij mag ik een Tijl.
    Ongelofelijk hoe krijg hij het voor elkaar,wie deelt
    er nog meer mee? Grrrrrrrrrr

Over de auteur

Deze site gebruikt cookies. Lees meer over onze cookies.