Unieke Romeinse bodemvondsen bij opgraving Frederik van Eedenlaan

Tijdens graafwerkzaamheden voor het project duurzame wijkvernieuwing in Haagweg-Zuid is onlangs een voor Leiden unieke archeologische vondst gedaan. “Hier in de bodem van de Frederik van Eedenlaan hebben onze archeologen grind en zware eikenhouten palen gevonden en dat zijn vermoedelijk resten van een Romeinse weg”, vertelt Chrystel Brandenburgh die als stadsarcheoloog is verbonden aan Erfgoed Leiden en Omstreken.

Woensdagmiddag werd de opgraving getoond aan het publiek en kon iedereen een kijkje komen nemen en uitleg krijgen over de bodemvondsten. De bijzondere vondst werd al in april gedaan. “Maar dat was naast deze plek bij het vernieuwen van de riolering. en dat is werk dat snel moet worden gedaan. De omwonenden zitten dan immers even zonder aansluiting. Dus toen was er geen gelegenheid voor een middag zoals deze”, legt Brandenburgh uit. “Dat kan op deze plek wel.”

Wadi
Die plek is de locatie waar een wadi aangelegd gaat worden. Daarmee wordt bij hevige stortbuien regenwater opgevangen, waarna het langzaam in de bodem kan wegzakken zonder overstromingen te veroorzaken. Wadi staat in Nederland voor ‘Water Afvoer Drainage en Infiltratie’ en is ontleend aan de Arabische naam voor een drooggevallen rivierdal.

Fundering
In de bodem zijn ook stukken Romeins aardewerk en brokken tufsteen aangetroffen. Dat laatste is een veelgebruikt bouwmateriaal in de Romeinse tijd dat uit de Duitse Eifel werd gehaald. “Deze vondsten versterken het vermoeden dat het inderdaad om een Romeinse weg gaat. Dat is een bijzondere vondst, want tot nu toe zijn in Leiden nog niet eerder resten van een Romeinse weg aangetroffen.” De archeologen houden er ook rekening mee dat er op de vindplaats een stenen gebouwtje heeft gestaan, vanwege de zware fundering.

De houten palen zijn inmiddels uit de grond gehaald en worden de komende tijd bestudeerd. Later worden ze waarschijnlijk tentoongesteld voor het publiek. Dan is waarschijnlijk ook precies bekend hoe oud de eikenhouten stammen zijn. “Dat kan heel nauwkeurig worden bepaald. soms wel tot op het seizoen”, weet Brandenburgh.

Matilo
De Rijn was in de eerste eeuwen van de jaartelling de noordelijke grens van het Romeinse rijk. Deze grens wordt de Limes genoemd. De rivier was zowel grens als transportroute en werd goed verdedigd. Op de zuidelijke oever waren legerforten gebouwd. Deze castella, zoals ze heten, lagen langs de hele rivier en een ervan ligt in Leiden, onder het huidige park Matilo. Dit castellum is in 2021 aangewezen tot Unesco Werelderfgoed.

Limesweg
De forten waren onderling met elkaar verbonden door een weg die Limesweg genoemd wordt. “Doordat Leiden zo dicht bebouwd is hebben we tot nu toe nooit kunnen achterhalen waar deze weg precies liep. Deze opgraving in de Frederik van Eedenlaan is de eerste keer dat we als archeologen de kans krijgen om meer te weten te komen over de ligging, de ouderdom en opbouw van de weg.”

Leiden Wetenschap