SP Leiden dringt aan op maatregelen tegen woningleegstand

De SP Leiden wil dat de gemeente zo snel mogelijk actie onderneemt tegen langdurige leegstand van woningen. In de stad staan 1.640 huizen leeg. Daarvan gold begin 2025 dat 380 daarvan al meer dan een jaar leegstonden. Het gaat daarbij om 2,7 procent van alle woningen.

Volgens de SP is dat een stuk hoger dan in vijftien vergelijkbare steden waar dat percentage 2,2 procent is. Duoraadslid Stefan Haas van de SP wil dat de gemeente daar zo snel mogelijk iets tegen doet. Al is het maar omdat er in Leiden ook zevenhonderd mensen dak- of thuisloos zijn.

Speculatie
Het Leidse college nuanceert het leegstandscijfer in de beantwoording van een serie vragen die de SP eind december stelde enigszins en stelt dat er meerdere redenen zijn voor leegstand. een verbouwing of verkoop bijvoorbeeld, of een verhuizing. Ook gaat het in een deel van de gevallen om een zogenoemde ‘administratieve leegstand’. Daarbij is een huis wel gewoon bewoond, maar is verzuimd om dat bij de gemeente op te geven. Wel geeft het stadsbestuur toe dat er ook sprake kan zijn van speculatie.

Leegstandsverordering
Of het aandeel leegstaande woningen in Leiden inderdaad hoger is dan elders zegt het college niet te weten. “Wij beschikken alleen over informatie over de leegstand binnen onze eigen gemeente en kunnen niet oordelen of vergelijkingen maken over leegstand in andere gemeenten.”

Het college is het met de SP eens dat de bestaande woningvoorraad in Leiden zo optimaal mogelijk wordt benut. Er werden om die reden al verschillende maatregelen ingevoerd of aangekondigd. De opkoopbescherming voorkomt bijvoorbeeld dat beleggers goedkope panden opkopen om te verhuren en de in juli vorig jaar ingestelde leegstandsverordering biedt extra mogelijkheden om leegstand te bestrijden. Bijvoorbeeld met een boete. Die verordening wordt op 1 januari volgend jaar van kracht.

Dakloosheid
Om dak- en thuisloosheid tegen te gaan maakt Leiden afspraken met corporaties om huisuitzettingen te voorkomen en sneller in te grijpen bij inwoners waar het mis dreigt te gaan. Dat kan door het inzetten van gemeentelijke voorzieningen, maar ook door bemoeizorg aan mensen die zelf geen hulp vragen of psychische problemen hebben. Of het tegengaan van leegstand ook meer woningen voor deze groep oplevert is onduidelijk. “Of een leegstaande woning op korte termijn geschikt te maken is hangt af van verschillende factoren zoals wie de eigenaar is van het leegstaande pand, de huidige staat van onderhoud, de planologische mogelijkheden en de bereidheid tot investeren.”

Controles
Om vast te stellen of woningen daadwerkelijk leegstaan, gaan controleurs van de gemeente langs de deuren en worden bewoners en eigenaren aangeschreven. Vanaf volgens jaar kunnen ook leegstandsboetes worden opgelegd als eigenaren hun panden zonder valide reden leeg laten staan.  Nu kan dat in de meeste gevallen nog niet. “Met particuliere eigenaren zijn op dit moment geen afspraken gemaakt om leegstand tegen te gaan, omdat de gemeente momenteel niet beschikt over handhavingsmiddelen. Wel worden pandeigenaren vanuit de aanpak Leegstand aangeschreven om de redenen voor leegstand te achterhalen en vast te leggen.”

Leiden Maatschappij Politiek