Kolibrie tussen de kettingzagen, een wedloop tegen uitsterven unieke vogelsoorten

“In Ecuador leven meer dan 1700 soorten vogels, dat is zeventien procent van alle vogelsoorten op aarde.” Als toegewijd vogelbeschermer werkte bioloog Michaël Moens jarenlang in Zuid-Amerika. Maandag 2 maart vertelt hij erover in Biology on Tap in de Leidse Lente.

Na zijn tropenjaren keerde Moens terug naar België waar hij werkt voor het Agentschap Natuur en Bos. “Vergelijkbaar met het Nederlands Staatsbosbeheer.” Ook in België en Nederland is het beschermen van vogels en andere natuur van belang. Maar de kolibrie die Moens in Ecuador spotte, ligt hem zeer na aan het hart. “Daar zijn er nog maar honderd van.”

Vogelgeluiden
Moens wist al jong dat hij bioloog wilde worden. “In het bos zijn vogelgeluiden een van de eerste dingen die je hoort. En als kind wilde ik al weten wat is dat voor vogel, welke soort? Dat begon in België en de rest van Europa. Maar ik wilde meer vogels zien. En dan ga je naar die exotische locaties om vogels te bekijken, te bestuderen en ook te beschermen. Soorten verdwijnen voor onze ogen. En als ze eenmaal uitgestorven zijn, dan is dat definitief.”

Kennismaker Gerry van Bakel in gesprek met bioloog Michaël Moens over noodzaak bescherming vogelsoorten.

Om vogels te beschermen hingen medewerkers van een natuurbeschermingsorganisatie oude telefoons in de boomtoppen. Daarmee konden ze vogelgeluiden opvangen, maar ook het geluid van kettingzagen. “Dan gaat een een alert naar de parkrangers. En die kunnen dan direct naar de locatie gaan om te kijken wat er aan de hand is. Ik zag de ontbossing daar met eigen ogen. Per dag gaan er een honderdtal voetbalvelden aan bos om.”

Droom
En in die bossen kwam Moens ook die zeer zeldzame kolibrie tegen. “Het is altijd de droom van elke bioloog om een nieuwe soort te ontdekken en te beschrijven. En in Ecuador weten we dat er nog veel soorten zijn die nog niet beschreven zijn. Dat was voor mij een reden om daar naartoe te gaan. Deze kolibrie, de blauwkeelbergnimf, was voor het eerst gezien in 2017.” In het Engels heet dit kleine vogeltje blue-throated hillstar en de wetenschappelijke naam is Oreotrochilus cyanolaemus.

Wauwgevoel
Deze kolibrie komt alleen maar daarvoor. “Het was een wauwgevoel om die vogel te zien. Omdat je dan een van de eerste mensen bent die die vogel ziet. Maar je beseft ook dat het misschien de laatste keer is, omdat er maar zo weinig van over zijn.”

Dat motiveerde Moens om zich in te blijven zetten voor bescherming van bossen en de dieren die er leven. Maandag 2 maart geeft hij te gast in Biology on Tap. In Café de Leidse Lente, Haagweg 4. De lezing is wel in het Engels. Aanvang is 20.00 uur. Naast Michaël Moens spreekt ook de Keniaanse haaien-expert Gibbs Kuguru die avond. Toegang is gratis.

Leiden Natuur Onderwijs Wetenschap Kennismakers