Nadia Bouras geeft Annie Romein-Verschoorlezing: 'Veel te verdedigen'

Universitair docent migratiegeschiedenis Nadia Bouras vraagt weleens aan haar studenten wat de Nederlandse identiteit is, en krijgt dan soms een tegenvraag. ‘Wat vindt u eigenlijk? U bent toch geen Nederlander?’ Bouras grijpt dat graag aan voor een extra discussie. Niet uit wrok of met boosheid. “Ik vind dat juist interessant.”

Bouras is geboren en getogen in Amsterdam. Ze studeerde geschiedenis aan de Vrije Universiteit in Amsterdam en werkt aan de Universiteit van Leiden. Dit jaar werd ze gevraagd de Annie Romein-Verschoorlezing te geven. Over academische vrijheid.

Verslaggeefster Gerry van Bakel in gesprek met Nadia Bouras naar aanleiding van de Annie Romein-Verschoorlezing op 6 maart.

Migratiehistoricus
“Ik heb toen tegen die student gezegd: ik ben langer Nederlander dan jij. Ik ben geen immigrant en voel me ook geen immigrant. Als historicus vind ik dat je een migrant bent, als je van A naar B verhuist. Dat hebben mijn ouders gedaan, maar ik niet. Maar ik heb wel degelijk een migratieachtergrond. En ik ben thuis in de Nederlandse cultuur en in Nederland, maar ik heb ook nog een ander land waar ik mij verbonden mee voel. Ik ben migratiehistoricus. Ik geef onderwijs en doe onderzoek naar migratiegeschiedenis, heel specifiek de Marokkaanse migratiegeschiedenis. Dat is natuurlijk ook mijn familiegeschiedenis.”

NIMAR
De universiteit is nog best een witte wereld, al ziet Bouras dat de laatste jaren veranderen. “Ik zie steeds meer studenten met een migratieachtergrond, met een islamitische achtergrond en vaak ook uit Marokko. Die komen voor een belangrijk deel ook af op onze universiteit, omdat we hier een wat breder aanbod hebben. En we hebben een instituut in Marokko. Het NIMAR, het Nederlands Instituut in Marokko in Rabat. Daar gaan onze studenten naar toe voor een semester om de taal, de cultuur, de geschiedenis te leren. Een heel succesvolle en goed gewaardeerde minor.

De Annie Romein-Verschoorlezing werd voor het eerst georganiseerd in 1990. Annie Romein-Verschoor was een historica met uitgesproken opvattingen. Ze was Marxiste en leefde als kind enige jaren in Indonesië, wat toen nog Nederlands-Indië heette en door Nederland gekolonialiseerd. Er is wel kritiek te vinden dat Romein-Verschoor zich niet hard genoeg heeft uitgesproken tegen dat kolonialisme. Zoals meer feministische boegbeelden het verwijt kregen en krijgen dat hun feminisme te wit is.

Rijen sluiten
Bouras wil dat Romein-Verschoor niet te hard aanwrijven. “Ik zie haar als een denker, een intellectueel, een historicus, die niet alleen maar in die academische ivoren toren zat, maar ook naar buiten trad met haar ideeën. Dat is wat mij het meeste aanspreekt aan haar. We leven in een tijd waarin vrouwenrechten, zoals het recht op abortus in Amerika, getorpedeerd worden. Ik vind dat we de rijen moeten sluiten en niet zo streng voor elkaar moeten zijn. Dit jaar staat 8 maart voor mij in het teken van dat er heel veel te verdedigen valt.”

De Annie Romein-Verschoorlezing is op vrijdag 6 maart in het Groot Auditorium van het Faculteitsgebouw van de Universiteit Leiden. Er is ook een live-stream beschikbaar.

Leiden Onderwijs Wetenschap Kennismakers