Gerestaureerde grafzerk Van der Werf onthuld

De eeuwenoude grafzerk van burgemeester Pieter Adriaanszoon van der Werf in de Hooglandse Kerk is gerestaureerd. De steen was op verschillende plaatsen gebroken en is het afgelopen jaar in oude luister hersteld. Vrijdagmiddag werd de zerk officieel onthuld door zijn meest recente opvolger Peter Heijkoop.

De restauratie is betaald door de Stichting Stadsparkeerplan Leiden (SSL). Dat is de stichting achter het parkeerterrein aan de Haagweg. Die besloot eind vorig jaar ter gelegenheid van het dertigjarig bestaan de kosten van het herstel voor haar rekening te nemen. “Dat is wel wat duurder uitgevallen, maar dat doen we graag”, zegt SSL-directeur Chris Verplancke.

De grafzerk ligt sinds het overlijden van Van der Werf in 1604 in de Hooglandse Kerk. In de loop van ruim vier eeuwen raakte de steen ernstig beschadigd. Eerdere reparaties bleven duidelijk zichtbaar, maar dankzij moderne restauratietechnieken konden de breuken nu veel beter worden hersteld en zijn ze minder zichtbaar. Ook zijn er maatregelen genomen om ervoor te zorgen dat de grafzerk in de toekomst in goede staat blijft. Zo is onder de steen een plaat gewapend beton aangebracht.

De restauratie werd uitgevoerd door restauratiesteenhouwersbedrijf Meesters-In uit Tienhoven aan de Lek en is begeleid door Pier Terwen, specialist op het gebied van funerair erfgoed. De steen werd grondig gereinigd en de gebroken delen werden opnieuw met elkaar verbonden. Ook ontbrekende delen zijn hersteld en de letters in de steen zijn waar nodig teruggebracht door een ‘letterhakker’.

Koraalzang
Het was de bedoeling dat de werkzaamheden voor Leidens Ontzet zouden zijn afgerond en dat is gelukt. Het resultaat is nu voor iedereen zichtbaar en volgende week woensdag, 23 september, kan de traditionele kranslegging na afloop van het oefenen van de koraalliederen dan ook plaatsvinden op de herstelde steen.

Lichaam
Van der Werf werd in 1529 in Leiden geboren en overleed in 1604. Hij was burgemeester tijdens het Beleg van Leiden in 1574 en groeide later uit tot een van de bekendste personen uit de Leidse geschiedenis. Volgens de overlevering bood hij tijdens de hongersnood zijn eigen lichaam als voedsel aan de bevolking aan om te voorkomen dat de stad zich aan de Spanjaarden zou overgeven. Of dat daadwerkelijk zo is gebeurd, is niet zeker.

Epitaaf
Aan een pilaar naast de grafzerk bevindt zich het monument dat de kleinkinderen van Van der Werf in 1661 voor hem lieten maken. Het epitaaf is van de hand van de beroemde beeldhouwer Rombout Verhulst en werd in 2015 ook al gerestaureerd. Er waren toen geen middelen om ook de grafzerk te restaureren. Dat is nu dus alsnog gebeurd.

Cultuur Leiden Maatschappij Grafsteen Van der Werf