Proef met extra geld voor dak- en thuisloze jongeren in Leiden verlengd

De proef met het Bouwdepot in Leiden is succesvol verlopen. Dat schrijft het college van burgemeester en wethouders in een evaluatie aan de gemeenteraad. Zeven dak- en thuisloze jongeren ontvingen in 2025 een jaar lang een onvoorwaardelijk maandbedrag van 1.308 euro. Volgens de gemeente zorgde dit voor aanzienlijk minder financiële stress, een afname van schulden en meer ruimte voor de jongeren om aan hun toekomst te werken.

Het initiatief richt zich op jongeren die dak- of thuisloos zijn, of dit dreigen te worden. Naast het leef- en leergeld kregen de deelnemers een vaste begeleider om samen een persoonlijk plan op te stellen. Hierin werden doelen geformuleerd rondom wonen, werk, opleiding, gezondheid en sociale contacten.

Vertrouwen
De pilot vloeide voort uit de motie ‘Onvoorwaardelijk inkomen voor dakloze jongeren’ van de SP, GroenLinks en Partij Sleutelstad. De aanpak is volledig gebaseerd op vertrouwen. “De zorg die we op deze manier bieden, zorgt voor financiële rust, waardoor de jongeren zich weer kunnen richten op hun persoonlijke doelen en zelf de regie over hun leven terugkrijgen”, aldus wethouder Jermoumi.

De deelnemers werden aangemeld en begeleid door Next Chapter, een samenwerkingsverband tussen jeugdhulporganisatie Cardea en maatschappelijke opvang De Binnenvest. Vanwege de positieve resultaten start er in 2026 een nieuw traject met wederom zeven deelnemers. Waar de focus eerder op een jongere groep lag, komen nu expliciet ook jongeren van 21 tot en met 27 jaar in aanmerking. Of het Bouwdepot in Leiden een vaste voorziening wordt, hangt af van de keuzes van de nieuwe gemeenteraad en het nieuw te vormen college.

Studie
Uit onderzoek en gesprekken blijkt dat het wegnemen van financiële zorgen de deelnemers uit de ‘overlevingsstand’ haalde. Dit creëerde ruimte om andere problemen aan te pakken. Jongeren pakten hun studie weer op, vonden ander werk, haalden een rijbewijs of zochten therapeutische hulp. Ook werd er gewerkt aan het herstellen van familiebanden en kregen ze de rust om na te denken over hun toekomst.

Deze impact komt duidelijk naar voren in de persoonlijke ervaringen. Zo deelt de 22-jarige Ilias dat hij dankzij het project zijn hbo-studie kon voortzetten. Door een neurologische aandoening was werken naast zijn opleiding nauwelijks mogelijk, en als student had hij geen recht op bijstand. “Het Bouwdepot is echt mijn redding geweest”, schrijft hij. De financiële zekerheid stelde hem in staat een eigen woning te betrekken, gezonder te leven en ruimte te maken voor zijn dromen en sociale leven.

Rust
Een andere deelnemer, Matty, benadrukt dat het traject hem bovenal rust bracht. Na een jeugd in de zorg, tientallen verhuizingen en opgebouwde schulden, kreeg hij eindelijk de kans om af te lossen. Er ontstond zelfs ruimte om gitaar te spelen, zijn verjaardag te vieren en na te denken over een opleiding. “Voor mij draait het niet alleen om het geld”, geeft hij aan. “Het belangrijkste is dat er eindelijk eens aan jongeren zoals ik wordt gedacht.”

De gemeente ziet bovendien duidelijke financiële en maatschappelijke voordelen. Zo troffen vier van de vijf deelnemers met schulden een betalingsregeling en werd de stap naar zelfstandig wonen makkelijker. Omdat begeleiders minder tijd kwijt waren aan het blussen van acute geldproblemen, konden zij zich sterker richten op de mentale gezondheid van de jongeren, bijvoorbeeld via een doorverwijzing naar traumabehandeling. Volgens het college sluiten deze Leidse resultaten naadloos aan bij eerdere positieve ervaringen met het Bouwdepot in andere gemeenten.

Wethouder Abdelhaq Jermoumi over de succesvolle proef waarbij dak- en thuisloze jongeren een vast bedrag per maand en ondersteuning krijgen om hun leven weer op de rit te krijgen.

Leiden Maatschappij Politiek