Leiden als theestad: stad door de ogen van een theesommelier

Onlangs verscheen Theebladeren van smaragd, het nieuwe boek van sinoloog en theesommelier Renate Heru Utomo. In het boek neemt Heru Utomo de lezer mee langs de rijke geschiedenis van thee en laat ze zien hoe deze eeuwenoude drank uiteindelijk zijn weg vond naar het theekopje in Leiden.

Heru Utomo studeerde zelf in Leiden. “Omdat ik hier heb gestudeerd in Leiden kwam ik sporen van thee overal tegen.” Ze zocht dit verder uit en kwam erachter dat Leiden in de 18de eeuw een belangrijke theestad is geweest.

“Hoewel Leiden geen havenstad was van de VOC, was het wel een hele belangrijke theestad met ontzettend veel theewinkels.” Op het hoogtepunt telde Leiden bijna vijftig koffie- en theewinkels. De theewinkel Het Klaverblad bestaat nog steeds, en is inmiddels de oudste theewinkel in Nederland.

Luxeproduct
In de tijd dat Leiden bekend stond als theestad, kende Leiden ook veel theekoepels. Deze werden gebouwd door de welgestelde elite, die zich graag met het kostbare drankje liet zien.

Omdat thee destijds een luxeproduct was, stonden de koepels vaak op zichtbare locaties aan het water. Toen thee in de negentiende eeuw betaalbaarder werd voor een breder publiek, verdwenen veel van deze bijzondere bouwwerken.

Voorouders
Het rijk geïllustreerde boek verweeft cultuurgeschiedenis met het familieverhaal van de auteur. Haar eigen voorouders komen oorspronkelijk uit China en trokken generaties later via Indonesië naar Nederland. In het boek maakt de lezer een reis langs smaken, geuren en verhalen over thee. Naast historische verhalen bevat het boek ook recepten, waaronder een recept voor ’theesoep op de wijze van de bergstammen’.

Binnenkort verschijnen nog twee nieuwe boeken van haar hand: De wereld van thee bij Atlas Contact en de Theebijbel, als onderdeel van de bekende Kookbijbel-serie. Beide boeken bieden opnieuw een uitgebreide kennismaking met de veelzijdige wereld van thee.

Theebladeren van smaragd is nu verkrijgbaar in de boekhandel.

Thee van Klaverblad, de oudste theewinkel in Nederland. (Foto: Arjen Kennis).

Cultuur Leiden Maatschappij