Ondermijnende criminaliteit belangrijk punt in Leids veiligheidsbeleid

12

Ambtenaren van de gemeente Leiden moeten beducht zijn op het verlenen van vergunningen die criminelen helpen om hun geld in de bovenwereld uit te geven. Dat is een belangrijke prioriteit van de gemeente in de strijd tegen ondermijning, waarvoor jaarlijks 400.000 euro beschikbaar is. In het Gesprek met de burgemeester benadrukt burgemeester Henri Lenferink daarnaast het belang van samenwerking tussen verschillende overheidsdiensten. “De inzet van de de Belastingdienst is in dit geval bijvoorbeeld vaak zeer nuttig.”

Onlangs besloot Lenferink om café Palmerie te sluiten, nadat hij al langere tijd het gevoel had ‘dat het er niet koosjer’ was. Echt tot actie overgaan kan echter pas als er concrete overtredingen worden aangetroffen, in dit geval ging het om het aantreffen van een cash center. “Dit besluit is dan ook bedoeld om iets dat wij langzaam als een rotte appel zijn gaan beschouwen, kwijt te raken”, zegt Lenferink. Hij benadrukt dat het hier overigens niet per definitie gaat om ondermijning. “Niet alles dat fout is in de stad is ondermijning”, zegt hij.


Luister het Gesprek met de burgemeester vanaf 6:42 minuten over ondermijning in Leiden

‘Leiden is niet anders’
Van ondermijning – een woord dat ‘erg in de mode is gekomen’ – is pas sprake wanneer crimineel geld in de bovenwereld wordt uitgegeven of geïnvesteerd. “Dat gebeurt in Leiden ook, Leiden is wat dat betreft niet schoner”, zegt Lenferink. Maar anders dan in bijvoorbeeld Brabant, waar het dan vooral gaat om het produceren van drugs en de bijkomende criminaliteit, ziet de burgervader in Leiden dat crimineel geld hier wordt geïnvesteerd in bijvoorbeeld vastgoed. “Nadat geld is witgewassen, is er namelijk altijd ook een plek nodig waar dat geld dan naartoe moet.”

Dat witwassen gebeurt onder meer via winkels die bijna geen klanten hebben, maar wel altijd open zijn en inkomsten noteren die er dus eigenlijk niet zijn. Daar kan sprake van zijn als een groot aantal kappers, restaurants of fitness-studio’s in eenzelfde omgeving zit waar daar eigenlijk geen vraag naar is. Dan wordt crimineel geld opgegeven alsof het om gewone klanten gaat. Om dat te ontdekken, onderhoudt de gemeente Leiden nauwe banden met bijvoorbeeld de Belastingdienst, die dat kan signaleren. “Samenwerken met deze partners is op dit gebied essentieel.”

Integraal veiligheidsplan
Om ervoor te zorgen dat criminelen geen kans krijgen in Leiden is ondermijning als prioriteit opgenomen in het Integraal veiligheidsplan 2019-2022. “Je moet de signalen van ondermijning herkennen”, zegt Lenferink, die daarmee doelt op criminelen die op een legale manier van grote sommen geld proberen af te komen. “Zorg dat ambtenaren weerbaar zijn en niet meewerken met vergunningen die de criminelen helpen”, legt hij zijn aanpak uit. Daarvoor is de komende jaren 400.000 euro per jaar uitgetrokken. Dat is naast voor het opzetten van een sterke organisatie, ook voor het optreden tegen concrete gevallen van ondermijning. Dat laatste is overigens erg moeilijk omdat het vaak over een gevoel gaat dat lastig te bewijzen is.

Volgens VVD en CDA is overigens niet duidelijk wat de huidige aanpak precies oplevert en daarom stelden ze de burgemeester daar onlangs een aantal vragen over. “Het programma ondermijning loopt nu al enige tijd, maar als gemeenteraad zijn wij tot dusver slechts in beperkte mate geïnformeerd over de voortgang”, lieten de twee partijen eind vorige maand noteren. Ze willen daarom van Lenferink weten wat er precies wordt gedaan door de gemeente en wat de resultaten van de aanpak zijn. Een antwoord op die vragen volgt naar verwachting aan het einde van deze maand.

Komende jaren
Leiden is de komende jaren (tot 2022) in ieder geval nog bezig om de de juiste aanpak binnen de gemeente op de rails te krijgen, zegt Lenferink. Tegelijkertijd wordt er uiteraard ook op concrete casussen gereageerd, maar dat is (en blijft) lastig vanwege de bewijslast en vindt voornamelijk buiten de openbaarheid plaats.

Delen

12 reacties

  1. ik ken wel een paar “kapperswinkels” en een “café” waar vrijwel nooit klandizie te zien is. Graag hoor ik van Sleutelstad waar ik die plekken kan rapporteren.

        • Ik vind t nogal wat om cafe palmerie in een adem met drugshandel te noemen. Cafe palmerie heeft niks met drugshandel te maken. Er hebben vast wel een paar jochies zitten blowen daar. Maar jah….dat is gedoogd in nederland, blowen mag niet op straat en vaak hebben buren er last van waardoor mensen het liever niet thuis doen. Dan maar even snel een joint in de buurtcafe. In dit geval de palmerie. Doorgaans krijgen cafes een waarschuwing bij aantreffen van een cash centre. Maar lenferink sluit de palmerie gelijk. Nu hangen er meer dan 150 mensen in dit geval marokaantjes van 18 tm 25 jaar buiten….en ja ook voor mijn deur. Ik heb dan liever dat ze binnen zitten in cafe palmerie. Buiten laten ze veel rotzooi achter blowen doen ze nog steeds en ik en vele met mij ondervinden hier last van . Misschien kan je dit ook meewegen lenferink.

  2. Flip van der Meer op

    Nico, als je regelmatig langs de zelfde winkeltjes komt op weg naar je buurtsuper, geef ik Gluurdor helemaal gelijk. Ik kan ook een kapperszaak aanwijzen waar de “kapsters” alleen maar op hun mobieltje zitten te turen in plaats van hun kapperswerk te verrichten. Bovendien verplaatsen deze “dames” zich per Mercedes. Overigens heb ik wel een baan waarin ik werk. Dus Nico, waar is een meldpunt voor dit soort activiteiten ?

  3. Ik loop wel eens langs het gemeentehuis, alwaar de medewerkers ook op hun lauweren rusten. Waar kan ik die ondermijnende activiteiten melden? Bij deze beeldcourant of elders?

    • Wilma Greven op

      Dat is dat gemeentehuis waar vele ambtenaren zorgen dat we in het mooie en leuke Leiden kunnen wonen, werken, feestvieren etc etc. je kan ook eens naar binnen lopen om ze een compimentje te geven. Moet je wel stoppen met iedere ochtend een glas azijn te drinken.

  4. Hierboven werd verwezen naar het grote aantal kapperszaken en dat daar wel eens een luchtje aan zou kunnen zitten. De kwestie speelt ook in andere steden. Zorgen erover zijn waarschijnlijk niet onterecht. Zo worden in Apeldoorn (264 kapperszaken, 162.000 inwoners; stand november 2018) meerdere kapperszaken onderzocht op witwaspraktijken.
    Een tip van de Groningse hoogleraar algemene rechtswetenschap Jan Brouwer: “Stel een vestigingsvergunning verplicht in sommige straten en wijken. Dan moet iedereen die daar een kapperszaak wil starten, eerst zijn volledige plan daarvoor op tafel leggen. Ook ondernemers die daar nu al zitten, moeten openheid van zaken geven.” Volgens hem werkt dat in Rotterdam.
    (“In Apeldoorn wast de kapper niet alleen haar, maar ook geld”, Trouw 20-11-2018).
    .
    Het probleem kan zich ook voordoen bij andere bedrijfstakken, zoals buidsjaponwinkels (!), horeca e.a. “Wie in Amsterdam een café, broodjeszaak of snackbar wil beginnen, moet kunnen aantonen waar zijn startkapitaal vandaan komt. Op die manier wil de stad het criminelen nog moeilijker maken geld wit te wassen via de horeca.” (EenVandaag 6-11-2018).
    Ook “leuk” in dit verband: “Een nagelstudio die maar een paar uur per week open is. Een snackbar zonder frituur. Een kapperszaak waar nooit iemand zit. Dit soort winkels kunnen wijzen op witwaspraktijken. Opbrengsten vanuit de criminaliteit kunnen daar buiten het zicht van de overheid worden wit gewassen.” (EenVandaag 26-9-2019).
    .
    En als het niet om witwassen gaat, kan er sprake zijn van illegaal gokken; een combinatie is uiteraard ook mogelijk.
    “Bij doorzoekingen in kroegen in onder meer Rotterdam, Utrecht en Den Haag werden […] meer dan honderd zogenaamde ‘Cash Centers’ in beslag genomen. Ook werd beslag gelegd op meer dan een miljoen euro op buitenlandse bankrekeningen.[…]
    Gokzuilen vormen een relatief nieuwe vorm van illegaal gokken, die vooral voorkomt in cafés, thee- en koffiehuizen en snackbars. Bezoekers kunnen via de speciale computers contant geld storten, en daarna via een app anoniem geld inzetten op sportwedstrijden. Bij winst kan er weer geld uit de zuil worden gehaald. En dat is verboden: gokken op sportwedstrijden mag volgens de Nederlandse wet alleen via de Lotto. Daarmee zijn de gokzuilen dus illegaal.
    Maar overal in Nederland wordt inmiddels gespeeld […]. De gemeenten waar de zuilen zijn weggehaald, bekijken of de cafés en winkels ook meteen gesloten moeten worden.” (AD 28-3-2019).
    .
    Gelukkig lijkt de gemeente te beseffen dat dergelijke praktijken zich ook hier [kunnen] voordoen. Het vergunningenbeleid wordt in Leiden een proriteit, zo begrijp ik uit het artikel. Maar of er wel doortastend genoeg wordt opgetreden? Hopelijk komt er later deze maand meer duidelijkheid. Verder moeten we hopen dat er geen Leidse ‘Groep de Boss’ komt, die het een en ander wel even ritselt en regelt.

  5. Eric van 't Groenewout op

    Op de Morskade is jarenlang sprake geweest van drugshandel. Idem boven een kroeg op de Morsweg. In een andere kroeg langs de Morsweg zat een familie die zo zwaar in de criminaliteit zat, dat politie er alleen in functie naar binnen mocht.
    Hoe vaak ik in de periode 2013 – begin 2019 wel niet te horen heb gekregen dat vanwege het waterbedeffect er niet tegen de drugshandel (en handel in gestolen goederen) opgetreden zou worden… Ondermijnende activiteiten worden in Leiden gedoogd. Deze burgemeester is een gedoger. Zolang er geen doden vallen, interesseert het hem geen reet dat mensen van ellende uit hun huizen vertrekken omdat ze de jarenlange overlast beu zijn.
    Kijk ook naar de massale toeloop van huisjesmelkers in het afgelopen decennium: er zijn heel wat (loon)bedrijven en aannemers die hun zwarte geld steken in opgeknipte (geen schrijffout, zeer zeker niet opgeknapte) pandjes in Transvaal, Haagwegkwartier en uiteraard op nog veel meer andere plekken in de stad. Een van de huidige grote investeerders in Leids (historisch) vastgoed heeft z’n fortuin met cocaïne gemaakt. Het is ook om deze reden zo bespottelijk dat Spijker in haar conceptregelgeving rond verkamering niet komt met regels die daadwerkelijk zoden aan de dijk zetten: wie een woning koopt, moet er ook zelf gaan wonen. En woningen onder de acht ton mag je niet langer verkameren. Om starters te beschermen (maar ook om bona fide verhuurders te beschermen) maar vooral ook om de bijna onmerkbare overdracht van vastgoed aan criminelen tegen te gaan. Een schoonmaakbedrijf waarvan de eigenaar woning na woning opkoopt: de rendementen zijn óf mega-hoog óf er wordt veel zwart geld omgezet.
    Hopelijk gaat de gemeenteraad de burgemeester nu eens stevig aan de tand voelen. Als hij het specifiek heeft over vastgoed als voorbeeld van criminele beleggingen, zal hij ook concrete voorbeelden in Leiden hebben. En 10 tegen 1 dat het hierbij in de meeste gevallen gaat om woningen en panden die worden verkamerd, ook omdat zulke woningen zich goed lenen om mensen onder te brengen die even onder de radar willen blijven. Die zitten vaak maanden- en soms jarenlang onopgemerkt in verkamerde woningen.

    • Gelukkig maar, dat zijn de reacties van de domste mensen hier. Als je kunt lezen staat er dat het een gevolg is van maatregelen van de regering, onzin dus om af te geven op de gemeente.

Laat een reactie achter

Over de auteur

IJsbrand Terpstra

Politiek verslaggever in de Leidse regio en presentator van Politiek071.

Je bent nu offline