College laat Leidse raad shoppen in bezuinigingsvoorstellen sociaal domein

13

5,4 miljoen euro. Dat is het bedrag dat wethouder Marleen Damen moet bezuinigingen op de almaar oplopende kosten in het sociaal domein. Het gaat daarbij om zaken als jeugdzorg, bijzondere bijstand, woningaanpassingen en de opvang van dak- en thuislozen, ongedocumenteerde vreemdelingen en nog een hele serie andere regelingen waar de gemeente Leiden jaarlijks ruim 180 miljoen aan uitgeeft. Op een totaal budget van zo’n 533 miljoen euro. Ze doet voor een miljoen meer aan voorstellen aan de raad. Damen: “Er kunnen dus nog keuzes gemaakt worden.”

Chris de Waard in gesprek met wethouder Marleen Damen over de voorgestelde miljoenenbezuinigingen binnen het sociaal domein.

Om de uitgaven binnen de perken te houden, ook al omdat het rijk de afgelopen jaren tal van zorgtaken aan de gemeenten heeft overgedragen – met daarbij minder geld dan het rijk er zelf aan uitgaf – de toenemende vraag naar verschillende vormen van zorg en een algemene korting op de bijdrage die Leiden van de Rijksoverheid krijgt via het Gemeentefonds, moet het mes in tal van uitgaven. Damen: “We willen niet een steeds hoger deel van ons totale budget uitgeven aan het sociaal domein. We hebben ook nog andere ambities.”

Kiezen uit voorgestelde maatregelen
De raad krijgt van het college een palet met 22 bezuinigingsmaatregelen voorgelegd. In totaal voor zo’n 6,4 miljoen euro. Die zijn dus niet allemaal nodig en dus valt er wat te kiezen. “Daar had de raad ook om gevraagd,” legt Damen uit. “De raad kan op deze manier sommige voorstellen verwerpen of minder hard inzetten. Ook is er nog bijna een miljoen over van vijftien miljoen die we vorig jaar al extra hebben uitgetrokken voor het sociaal domein. Daar kan de raad dus ook nog keuzes maken.”


Dat het college de raad ruimte geeft om zelf voor ongeveer een miljoen aan keuze te maken uit de reeks van voorgestelde maatregelen valt niet bij alle partijen even goed. Zo verwijt CDA-fractievoorzitter Joost Bleijie het college een gebrek aan daadkracht. Onterecht vindt bijvoorbeeld zijn GroenLinks-collega Ashley North die zich nog wel herinnert dat de raad daar zelf om heeft gevraagd.

Leidse SP verwerpt bezuinigingen op minima en zieken
De fractie van de Leidse SP is de eerste partij die vooruitloopt op de te voeren discussie in de raad en nu al aankondigt de bezuinigingen te verwerpen. “We gaan er niet alleen tegenstemmen, maar zullen ook actie gaan voeren,” vertelt raadslid Ries van Walraven die veel van de voorgestelde bezuinigingen kortetermijnpolitiek noemt. “Nu bezuinigen betekent vaak dat je later veel meer geld moet uitgeven,” zo stelt ze.

Chris de Waard in gesprek met SP-raadslid Ries van Walraven over de voorgestelde miljoenenbezuinigingen binnen het sociaal domein.

De SP wil vooral aan de stad vertellen welke gevolgen de komende bezuinigingen voor veel minima of langdurig zieke Leidenaren gaan hebben. “Want veel mensen die hierdoor getroffen gaan worden, beseffen het nog helemaal niet,” denkt Van Walraven.

Delen

13 reacties

  1. Een Leids burger op

    Het is wel goed van Damen dat ze de raad ook laat meedenken in de bezuinigingen.
    Maar ik vrees dat het kiezen tussen 2 (of dit geval 22) kwaden zal zijn.

  2. René Dentener op

    Tsja, wat nu? Want er zal toch iets moeten gebeuren in het sociaal domein door de lagere uitkering uit het Gemeentefonds. In dat kader is interessant om te vermelden, dat SEO Economisch Onderzoek in opdracht van het ministerie van BZK in december 2018 een nuttig onderzoeksrapport heeft uitgebracht m.b.t. de verdeelsystematiek voor het sociaal domein in het Gemeentefonds: http://www.seo.nl/uploads/media/2018-112_De_optimale_verdeelsystematiek_voor_het_sociaal_domein_in_het_Gemeentefonds.pdf
    Er worden vijf methoden beschreven die als uitgangspunt kunnen dienen voor de verdeling van de budgetten, waarvan in feite slechts vier relevant zijn in relatie tot het transformatieproces dat na de reeds afgeronde transitie (decentralisatie van zorgtaken naar de gemeenten) nu moet plaats vinden in het sociaal domein. Mij lijkt verplicht leesvoer voor de dames en heren lokale politici.
    —-
    Overigens wel bevreemdend, dat sommigen nu menen verrast te zijn dat er minder geld beschikbaar is vanuit het Rijk. Wie goed zijn oor te luisteren had gelegd, had kunnen weten dat het zover zou komen. Er waren genoeg signalen dat het die kant uit zou gaan. Zo was bijvoorbeeld in oktober 2015 de toenmalig staatssecretaris van financiën Eric Wiebes in Leiden voor een spreekbeurt. Hij toonde zich toen voorstander van uitbreiding van de lokale belastingautonomie, mede omdat de inwoners van gemeenten dan duidelijker inzicht krijgen in de relatie tussen lokale lasten en vooral politieke keuzes die het lokale bestuur maakt. Gevraagd aan hem of je dan niet té grote verschillen onderling tussen gemeenten krijgt antwoordde hij dat de burger niet dom is en wel vanzelf na vier jaar coalities afrekent die de portemonnee van de inwoners teveel uitkleden. Vrij vertaald naar de Leidse situatie: u/coalitie heeft bij uw aantreden uw ambitieniveau veel té hoog gesteld, een onverantwoorde hoeveelheid geld geleend voor grote investeringen en projecten in de stad die allemaal tegelijkertijd moeten worden uitgevoerd met als gevolg een verslechtering van de schuldquote op termijn en de burgers van uw stad mogen daar nu het gelag van gaan betalen…Ik geef Bleijie/de oppositie groot gelijk dat zij passen om te tekenen bij het kruisje en de bal terugleggen bij het college.

    • Nog ter aanvulling, lering ende vermaeck wat de politieke keuzes in Leiden opleveren: de door het ministerie van BZK geprognosticeerde schuldquote van Leiden zal in 2022 uitkomen op circa 165%(!). Ter vergelijking, een gemeente als Maastricht of Eindhoven komt in 2022 uit op 65%. Zie de handige online vergelijker van BZK waar dit soort financiële kengetallen van gemeenten gewoon voor iedereen zijn in te zien: https://www.financiengemeenten.nl/dashboard/dashboard/financiële-kengetallen-vergelijken/

    • Een Leids burger op

      ¨Overigens wel bevreemdend, dat sommigen nu menen verrast te zijn dat er minder geld beschikbaar is vanuit het Rijk. Wie goed zijn oor te luisteren had gelegd, had kunnen weten dat het zover zou komen. Er waren genoeg signalen dat het die kant uit zou gaan.¨
      en ¨onverantwoorde hoeveelheid geld geleend voor grote investeringen en projecten::
      .

      Inderdaad geen geld gereserveerd want zo onvoorzien was het allemaal niet zoals ik ook al eerder probeerde duidelijk te maken:https://sleutelstad.nl/2019/10/08/leidse-lasten-stijgen-door-serie-tegenvallers/#comment-304265

      .
      Maar goed (of beter gezegd slecht), de situatie is nu eenmaal zo als die NU is. Normaal gesproken moet het college nu met een bezuinigingsvoorstel komen waar de raad dan haar goedkeuring of afkeuring over kan geven.Men kan die 22 bezuinigingsvoorstellen aan de raad zien als een college dat de verantwoordelijkheid afschuift naar de raad, maar men kan het ook zien als de raad meer invloed geven op de wijze waarop bezuinigd moet worden.
      (dat laatste is mijn standpunt dus). De raad heeft zo meer invloed op hoe de pijn verdeeld gaat worden. Maar ¨de armen¨'(minima, dak- en thuislozen e.d.) zullen toch de klos zijn.

  3. Wat heeft die 3/10 ellende de gemeente eigenlijk gekost? Ik neem aan dat dat ook onder het kopje ‘(a)sociaal domein’ valt. In dat geval weet ik in ieder geval wel een bezuiniging die direct doorgevoerd kan worden. Daarnaast is het misschien tijd voor een kleine belastingverhoging. Het verbaast me ieder jaar weer hoe laag die aanslag is. Tenslotte zou de kwijtschelding van deze heffingen kunnen worden gereduceerd. De bakker heeft toch ook geen brood weg als je weinig inkomen geniet? Waarom zou de gemeente dat dan wel moeten doen?

    • Gezond verstand op

      Maar beste Mo, u maakt bij het invullen van uw belastingaanslag toch ook gebruik van heffingskortingen bij de berekening van uw belastbaar inkomen in box 1? Ook maar reduceren dan?

      • Box 1 gaat over de belastingen die door de rijksoverheid worden opgelegd. Daarin is al de nodige inkomenspolitiek verweven. Daar ben ik in eerste instantie niet tegen, maar mijns inziens dienen lokale overheden dat niet nog eens dunnetjes over te doen. Dat leidt tot allerlei opmerkelijke verschillen per gemeente, wat me nogal oneerlijk lijkt. Een gelijke regeling voor iedereen lijkt me daarom veel beter.
        Overigens betaal ik voornamelijk belasting in de andere boxen (wie dat woord ooit bedacht heeft…), zodat het mij persoonlijk allemaal niet raakt.

  4. Vreemd dat ik niets lees hier over voorgenomen giga-stijging van OZB en reinigingsbelastingen. Dankuwel raad en college. En dan moet er ook nog eens geknepen worden op uitgaven voor sociale minima, uitkeringstrekkers en andere groepen in achterstandssituaties. Foei!

    • Een Leids burger op

      Het gaat hier om bezuinigingen in het sociaal domein. De minima krijgen meestal (tot nu toe) kwijtschelding van de gemeentelijke lasten.
      OZB en reinigingsheffing worden betaald door burgers die het, financieel gezien, beter hebben.

  5. Als ik het goed heb, gaat het hier om een bezuiniging van 3 procent van het totale bedrag. Veel geld in het sociaal domein gaat naar grote professionele instellingen. Die hebben een financiële en juridische staf en kunnen zich veel beter verweren tegen voorgenomen bezuinigingen dan de kleintjes.
    Veel geld zit ook in accommodaties en personeel, dat geld kan je vanwege juridische regels, niet zo maar bezuinigingen, daarvoor is een redelijke termijn vereist.
    Ik zou de Raad willen oproepen om nou eens niet op bijstand, vrijwilligersactiviteiten, en kleine instellingen te bezuinigingen, maar dit te doen bij de grote regionale instellingen. Daar zitten “hondjes nooit genoeg” onder die taken en projecten erbij gefinancierd krijgen, waarvan de effectiviteit twijfelachtig is. En de overhead percentages (soms meer dan 30 procent) zijn bij die grote instellingen ook ruim.

Laat een reactie achter

Over de auteur

Chris de Waard

Hoofdredacteur en oprichter van deze site en de radiozender Sleutelstad 93.7 FM. Volgt met name de gemeentepolitiek in Leiden en de regio.

Je bent nu offline