
Leraar en activiste Jacintha Groen (61) praat in InLeidenThuis over haar persoonlijke geschiedenis en de strijd waar ze zich voor inzet. Ze wil dat iedereen gerespecteerd wordt, ongeacht afkomst, gender of kleur. “Woorden doen ertoe, we moeten allemaal goed nadenken voordat we ons uitspreken.”
Het gesprek met Jacintha Groen opent met een terugblik op haar leven. Over hoe ze in Nederland bleef na een kort bezoek aan haar tante in 1992. “Ik was toen 27 jaar oud en werd vlak voor mijn terugreis naar Suriname gepolst voor de functie van lerares. Ik dacht een nacht lang na, belde met mijn moeder en ging in Amsterdam aan de slag.”
Op de lagere school in Katwijk waar ze later werkte, gebruikte ze 1 juli om over het gezamenlijke slavernijverleden te praten. “Dat is de dag waarop we de bevrijding van de slavernij vieren in Suriname, beter bekend als Keti Koti. In de geschiedenislessen was daar toen nog helemaal geen aandacht voor.”
Keti Koti
Jacintha heeft die activerende rol gedurende haar leven verder uitgebouwd. In 2013 organiseerde ze de eerste Keti Kotiherdenking in Leiden. In een bijgebouw van haar kerk in de Mors. Tot haar verbazing kwamen daar meer dan honderd mensen op af. Gaandeweg werd de viering uitgebouwd. Een belangrijk moment was de oprichting van de stichting Songs of Freedom in 2019. Ieder jaar komen nu duizenden mensen af op het Keti Kotifestival, op het terrein van het Wereldmuseum. En praten enkele honderden geïnteresseerden tijdens het formele herinneringsprogramma over slavernij en de effecten daarvan die tot op de dag van vandaag doorwerken.
Nieuwsgierig
Ook in alledaagse gesprekken krijgt Groen te maken met vooroordelen. “Witte mensen willen mij vaak vanwege mijn kleur al gelijk iets meegeven. Dat kan onbewust zijn, of heel gericht en ronduit racistisch. En in beide situaties is dat heel jammer. Zelf stel ik nooit aan iemand als eerste de vraag waar hij of zij vandaan komt op basis van uiterlijk. En oh, ik ben zelf ook best vaak nieuwsgierig hoor. Maar ik laat dan gaandeweg, open en organisch het gesprek over iemands achtergrond ontstaan. Als je direct ruimte vraagt voor je eigen beelden en ideeën die een ander bij je oproepen, is de kans groot dat je de ander gelijk vastzet. En jezelf ook trouwens.”
Luister hier naar het gesprek met Jacintha Groen.
Voorzichtigheid
Ze geeft in het gesprek diverse voorbeelden van dergelijke ongemakkelijke situaties en hoe ze daarop reageert en gaat ook in op de vraag hoe iedereen wat haar betreft wél een goed gesprek op gang kan brengen.
“In de kern komt het erop neer dat je niet meteen moet gaan praten. Zit op je handen en wees jezelf bewust van je eigen vooroordelen. Zie en benader iemand als mens, los van de kleur of andere uiterlijke kenmerken. En weet dat jouw woorden iets teweegbrengen bij de ander. Woorden tellen, dus moet je die zorgvuldig kiezen. En dat geldt natuurlijk niet alleen voor gesprekken met mensen van kleur. Als ik mijn kinderen spreek, denk ik ook eerst heel goed na over wat ik wil gaan zeggen. Die voorzichtigheid zou ik graag meer zien in ons sociaal verkeer.”
Fred Hermsen praat in InLeidenThuis wekelijks met iemand die Leiden in beweging brengt.
Iedere dag rond het middaguur het laatste nieuws van Sleutelstad? Meld je aan voor de nieuwsbrief!
Sleutelstad
Middelstegracht 87A
2312 TT Leiden
E-mail
redactie@sleutelstad.nl
Telefoon Redactie
071 - 5235907